Định danh cho bệnh: tiếng Việt và tiếng Anh
Trước những chất vấn của báo chí về việc
định danh cho tình hình bộc phát bệnh tiêu chảy cấp tính hiện
nay, các quan chức y tế nước ta khẳng định rằng tên của bệnh
là “Tiêu chảy cấp nguy hiểm”. Theo báo
Dân Trí ngày 13/4/2008, “Cục
trưởng Cục Y tế dự phòng và môi trường Nguyễn Huy Nga cho biết,
đây là thuật ngữ chung được Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) sử dụng
để nói về dịch tiêu chảy có sự xuất hiện của khuẩn phẩy tả.
Ông Nga cho biết, hiện nay,
tại Iraq và Thái Lan cũng đang xảy ra dịch tiêu chảy cấp nguy
hiểm.”
Bình luận:
Tài liệu của WHO đề ngày 3/10/2007 viết rõ rằng: “Since
the cholera outbreak was first detected in Kirkuk, Northern
Iraq, on 14 August 2007, it has spread to 9 out of 18 provinces
across Iraq. It is estimated that more than 30 000 people have fallen
ill with acute watery diarrhoea, among which 3 315 were identified
as positive for Vibrio cholerae, the bacterium causing the
disease. A total of 14 people are known to have died of the disease.”
Trong tài liệu trên
không có chữ nào có thể dịch là “tiêu chảy cấp nguy hiểm” cả!
Họ viết rõ là “cholera” -- tức bệnh tả. Chúng tôi không biết
ông Cục trưởng lấy thông tin từ đâu mà phát biểu như thế!
Chú ý trong bản tin
trên, tỉnh Kirkuk trải qua một trận dịch với hơn 30.000 người mắc
bệnh tiêu chảy cấp tính, và trong số này có 3315 người (tức 11%)
nhiễm vi khuẩn Vibrio cholerae. Ở nước ta tính
đến nay có 2490 người mắc chứng tiêu chảy cấp tính và 377 người
(hay 15%) nhiễm vi khuẩn Vibrio cholerae. Dù tỉ lệ
nhiễm khuẩn tả ở Iraq ít hơn ở nước ta, nhưng người ta (WHO)
gọi là bệnh tả, còn ta thì gọi là “tiêu chảy cấp nguy hiểm”!
Trên trang
web tiếng Việt của
Thông tấn xã Việt Nam ngày 22/4/2008 mà
các báo khác như
Tiền Phong đăng lại cùng ngày, viết về bệnh danh như sau:
“Tiến sỹ Jean-Marc Olive, Trưởng đại diện Tổ chức Y tế Thế giới
(WHO) tại Việt Nam, cho rằng Việt Nam đã phản ứng rất nhanh, chính
xác và kịp thời với
bệnh tiêu chảy cấp nguy
hiểm.
Phát biểu tại cuộc họp ‘Công bố và đánh giá diễn biến tình hình
bệnh tiêu chảy cấp nguy hiểm’, ông
Jean-Marc Olive nhấn mạnh ngay khi bệnh xảy ra, ngành y tế Việt
Nam xác định sớm nguyên nhân và có phác đồ điều trị kịp thời và
hết sức hiệu quả, nên đã không có trường hợp nào tử vong.”
Nhưng trong trang
web tiếng Anh của Thông tấn xã Việt
Nam cùng ngày, thì viết như sau:
“World Health Organisation (WHO) Chief Representative in Vietnam
says the country reacted rapidly and accurately against the recent
acute diarrhea disease.WHO’s Dr Jean-Marc
Olive said that soon after outbreak of the disease, Vietnam ’s healthcare
sector quickly identified the cause and worked out effective treatment
to ensure there were no fatalities from the disease.”
Bình luận:
Chúng tôi chú ý bản tin tiếng Việt thì viết là “bệnh tiêu chảy cấp
nguy hiểm” nhưng bản tiếng Anh thì viết là “acute diarrhea disease”
(tức là tiêu chảy cấp tính). Cả hai đều nói là phát biểu của
ông
Nói tóm lại qua minh chứng trên, chúng tôi
thấy cần phải cẩn thận xem xét các phát biểu của các quan chức y
tế. Không nên xem những phát biểu của họ là sự thật hay chân lí.
Ykhoanett
