|
Dr. Phan Xuan Trung
MEDIC Medical Center
254, Hoa Hao Street, District 10
Ho Chi Minh City
Webmaster, ykhoanet.com
Email:
phanxuantrung@gmail.com
April 29, 2008
Dr. Jean-Marc Olivé
Trưởng đại diện WHO tại Việt Nam
63 đường Trần Hưng Đạo
Hà Nội
Email:
who.vtn@wpro.who.int
Re: Tìm hiểu dữ liệu về bệnh tả
Thưa Tiến sĩ Olivé,
Xin cám ơn lá
thư của ông đề ngày 28/4/2008 phúc đáp những thắc mắc của chúng
tôi. Chúng tôi ghi nhận những phản hồi của ông. Tuy nhiên,
chúng tôi cảm thấy một số vấn đề mà chúng tôi đã nêu trong lá
thư trước vẫn chưa được trả lời thỏa đáng. Chúng tôi muốn nhân
cơ hội này lặp lại những vấn đề đó như sau.
1. Trong bình
luận của ông trên Bloomberg.com, ông phát biểu rằng thịt chó làm
tăng nguy cơ mắc bệnh tả đến 20 lần. Chúng tôi muốn biết con số
này đến từ đâu. Chúng tôi muốn có bài nghiên cứu khoa học đầy
đủ có đề cập đến thông tin ông đã công bố, và chúng tôi đặc biệt
muốn biết về phương nghiên cứu và các kết quả chính, như có bao
nhiêu đối tượng tham gia, các vi khuẩn / vi trùng nào được xét
nghiệm trên thịt chó (và các loại thịt hay rau tươi khác), và
cường độ của mối liên quan giữa các yếu tố nguy cơ và bệnh tả ra
sao.
2. Thêm nữa,
qua báo chí đại chúng, chúng tôi biết rằng đã có 194 mẫu mắm tôm
được xét nghiệm vi khuẩn V. cholerae, và tất cả đều âm
tính. Do đó, chúng tôi muốn tìm hiểu là dựa vào cơ sở nào mà có
phát biểu rằng “Mắm tôm bị nhiễm là nguyên nhân cho ít nhất là
157 ca bệnh tả vào tháng 11 và 12, theo lời tuyên bố của Bộ Y
tế”?
3. Chúng tôi
cũng quan ngại cách diễn giải dữ liệu của ông. Bởi vì nghiên
cứu của ông là một dạng nghiên cứu bệnh chứng, do đó không thể
phát biểu bất cứ một suy luận mang tính nhân quả nào giữa bất kể
yếu tố nguy cơ nào và bệnh tả cả. Thế nhưng, những từ như
“nguyên nhân” và “liên hệ” đã được tường thuật trên báo chí, và
việc này đã gây ra một sự nhầm lẫn cũng như lo lắng đáng tiếc
cho công chúng.
4. Chúng tôi e
rằng cách hiểu về Qui ước Ingelfinger của ông không đúng. Nói
một cách đơn giản nhất, Qui ước này phát biểu rằng không một
thông tin nghiên cứu y khoa nào được chuyển tải đến công chúng
nếu thông tin đó chưa được công bố trên một tập san khoa học có
hệ thống bình duyệt (ông có thể xem bài xã luận của Relman trên
tập san New England Journal of Medicine 1988, hay bài của
Kassirer and Angell, New England Journal of Medicine
1994; 330:1608-9 về vấn đề vi phạm chính sách công bố kết quả
nghiên cứu để biết thêm). Chẳng hạn như tập san New England
Journal of Medicine chỉ dẫn rõ ràng rằng “Không có tin tức
nào được truyền đi trên bất cứ hình thức nào, không nói chuyện
với giới truyền thông, không tổ chức họp báo, hay ra thông cáo
báo chí một tuần trước khi công bố bài báo”.
Ông tuyên bố
trên truyền thông quốc tế về mối “liên hệ” giữa thịt chó và bệnh
tả, nhưng nghiên cứu mà ông đề cập trong thư chưa bao giờ được
công bố trên bất cứ một tập san khoa học nào. Chúng tôi phải
xem đây là một trường hợp hiển nhiên về vi phạm Qui ước
Ingelfinger, một Qui ước mà cộng đồng khoa học và y khoa tuân
thủ một cách nghiêm chỉnh.
Chúng tôi cho
rằng công chúng Việt Nam có quyền được có những thông tin quan
trọng về bệnh tả đang xảy ra hiện nay. Tuy nhiên, với một tầm
quan trọng tương tự, chúng tôi cho rằng công chúng Việt Nam cũng
không muốn bị làm lạc hướng vì những thông tin mang tính bằng
chứng nhưng thực ra là chưa được giới khoa học công nhận. Chúng
tôi chắc chắn là ông hiểu rằng trong nghiên cứu y khoa một bản
tin thật sự là bằng chứng khoa học, chứ không phải những phát
biểu trên báo chí.
Một lần nữa,
chúng tôi cảm ơn ông đã bỏ thời gian trả lời chúng tôi. Tuy
nhiên, chúng tôi vẫn trông chờ những thông tin và dữ liệu cụ thể
mà chúng tôi hi vọng ông sẽ cung cấp cho chúng tôi trong thời
gian sớm nhất.
Kính thư,
Phan Xuan Trung
Nguyen Dinh Nguyen
Nguyen Van Tuan
Đồng kính gửi:
Dr. Trần Trọng Hải, Vụ trưởng Vụ Quan hệ
Quốc tế, Bộ Y tế
Dr. Nguyễn Trần Hiển, Viện trưởng, Viện Vệ
Sinh và Dịch Tễ Quốc gia
|